Magazyn energii dla firmy: kiedy się opłaca, a kiedy nie

Magazyn energii opłaca się tylko wtedy, gdy jego pracę można przeliczyć na konkretne oszczędności zakładu, a sama opłata mocowa rzadko wystarcza, żeby inwestycja się zwróciła. Według publicznego streszczenia jednego z raportów rynkowych (to model, nie pomiar) prosty okres zwrotu sześciu typowych zakładów o mocy umownej od 3,8 do 21,3 MW wynosi w scenariuszu bazowym, z dotacją 10 %, od 4,3 do 11,1 roku, a bez zmiany grupy K od 9 do 15 lat. W scenariuszu ostrożnym, bez dotacji i bez zmiany grupy, jest to od 17,8 do 32,4 roku.

Magazyn może zarabiać na czterech rzeczach: na opłacie mocowej, na przesunięciu energii z drogich godzin na tanie, na zagospodarowaniu nadwyżek z własnej fotowoltaiki i na ograniczaniu szczytów mocy, gdy brakuje mocy przyłączeniowej. Każdą z nich liczy się osobno, z 15-minutowego profilu poboru. Cena za kilowatogodzinę pojemności niczego nie mówi, dopóki nie wiadomo, ile kilowatogodzin zakład naprawdę przesunie.

Przy poborze 300 kW w szczycie i 100 kW poza nim trzeba przesuwać około 1,1 MWh na każdą dobę roboczą, co przy niepełnym rozładowaniu i stratach daje pojemność nominalną rzędu 1,3 MWh lub więcej. To przykład rachunkowy na założonych danych, a nie wynik pomiaru.

Szczyt to 300 kW przez 15 godzin, czyli 4 500 kWh, a pozostałe godziny to 100 kW przez 9 godzin, czyli 900 kWh. Średnie zrównają się, gdy (4 500 – E) / 15 = (900 + E) / 9, czyli przy E = 1 125 kWh przesuniętych na dobę. Δs poniżej 5 % wystarcza już około 1 065 kWh.

Przyjmijmy 250 dni roboczych i stawkę zaokrągloną do 0,20 zł/kWh. Przed zmianą opłata wynosi 1,00 × 1 125 MWh × 0,20 zł/kWh, czyli około 225 000 zł rocznie. Po zmianie w szczycie zostaje około 844 MWh, a opłata to 0,17 × 844 MWh × 0,20 zł/kWh, czyli około 28 700 zł. Oszczędność wynosi około 196 000 zł rocznie. Przy cenach pod klucz od 1 400 do 2 500 zł/kWh magazyn 1,3 MWh kosztuje od 1,8 do 3,3 mln zł, więc sama opłata mocowa daje zwrot po 9 do 17 latach.

Gdyby grupa K4 się nie zmieniła, zostałaby tylko oszczędność na przesuniętej energii: około 56 000 zł rocznie, czyli zwrot po ponad 30 latach. Dlatego w takim układzie magazyn zwróci się szybciej dopiero w połączeniu z innymi przychodami albo dotacją. Rachunek nie uwzględnia kosztu energii do ładowania, strat ani dni, w których profil się nie powtarza, a każda doba robocza kwalifikuje się osobno.

Nowych warunków technicznych dla magazynów energii nie ogłoszono (stan na 2 listopada 2026 r.), więc limit 600 kWh na strefę pożarową, progi 60, 120 i 300 kWh oraz wymagania dotyczące wentylacji z projektu rozporządzenia z 6 sierpnia 2026 r. nie obowiązują. Ministerstwo odpowiedziało na interpelacje, że prace trwają, a limit 600 kWh dotyczy budynków nieprzeznaczonych wyłącznie na magazyn i nie obejmuje obiektów wolno stojących.

Dotychczasowe warunki techniczne przestały obowiązywać we wrześniu 2026 r. Art. 102a Prawa budowlanego pozwala jednak przez 18 miesięcy od 20 września 2026 r. sporządzić projekt według starych przepisów, po złożeniu oświadczenia inwestora, a art. 102b zwalnia z oświadczenia magazyny do 30 kWh. Art. 102a wymienia zgłoszenie budowy, a instalowanie od 30 do 300 kWh wymaga zgłoszenia robót, więc czy okres przejściowy je obejmuje, trzeba ustalić z organem. Art. 5 Prawa budowlanego i zasady wiedzy technicznej obowiązują przez cały ten czas.

Magazynu energii zwykle nie potrzebuje zakład, którego pobór jest równy przez całą dobę, bo takie doby trafiają do grupy K1 ze współczynnikiem 0,17 i na opłacie mocowej zostaje niewiele do zaoszczędzenia.

Nie potrzebuje go też ten, kto to samo przesunięcie osiągnie organizacją pracy: nagrzewanie, ładowanie wózków, sprężarki czy chłodzenie ze zbiornikiem akumulacyjnym można przestawić poza godziny od 7:00 do 22:00 i zwykle wyjdzie taniej niż bateria. Jeżeli kłopotem na fakturze jest energia bierna, potrzebny jest kompensator, a nie magazyn. Gdy problemem jest brak mocy przyłączeniowej, pierwszy krok to bilans mocy, bo zanim kupi się sprzęt, trzeba wiedzieć, ile mocy zakład rzeczywiście pobiera w szczycie. Magazyn opłaca się dopiero wtedy, gdy obliczenia z profilu poboru dają wynik dodatni także po uwzględnieniu ryzyka.